/ by /   Success Stories / 0 comments

Success Story: กลุ่มวิสาหกิจชุมชนบ้านหันเทา

“เราเคยทำงานงานราชการมา 18 ปี เคยเป็นสมาชิก อบต. เป็นผู้นำสตรีอำเภอกุดจับ และคณะกรรมการธรรมาภิบาล จังหวัดอุดรธานี เมื่อหมดวาระ ก็หันมาทุ่มเทให้กับบทบาทหน้าที่ประธานกลุ่มผลิตข้าว ช่วยเหลือเพื่อนสมาชิกที่เป็นชาวนา หาแหล่งตลาดในการขายข้าวให้ได้ราคา

ที่ผ่านมาเกษตรกรจะไปรับพันธุ์ข้าวมาจากศูนย์วิจัยข้าวอุดรธานี หลังเก็บเกี่ยวต้องส่งขายให้กับทางศูนย์ฯ เพื่อนำไปเป็นพันธุ์ข้าวก่อนตามสัญญา

ต่อมาศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวขอซื้อข้าวในจำนวนจำกัด ทำให้ข้าวเหลือ จำหน่ายไม่หมด ชาวนาเดือนร้อน รายได้ไม่พอกับค่าใช้จ่าย บางคนแก้ปัญหาด้วยการเอาไปขายให้กับพ่อค้าโรงสีขนาดใหญ่ แต่ก็ถูกกดราคา เราและเพื่อนๆ เลยมาช่วยกันคิดหาทางแก้ไขปัญหานี้ ด้วยการไปของบสนับสนุนจากหน่วยงานต่างๆ มาสร้างโรงสีข้าวขนาดกลางขึ้นมา

ในปี 2541 เราได้งบจากโครงการกองทุนเพื่อสังคมมา 150,000 บาท ไปซื้ออุปกรณ์เครื่องจักรในการทำโรงสีข้าว, กรมประชาสงเคราะห์ให้งบมาช่วยในการถมดินอีก 70,000 บาท, อบต.ปะโค ช่วยสร้างโรงเรือนให้อีก 150,000 บาท และสมาชิกในกลุ่มได้ช่วยกันระดมทุนคนละ 1,000 บาท สมทบต่อเติมโรงเรือนให้สมบูรณ์มากขึ้น

เพื่อนๆ สมาชิกในชุมชนช่วยกันแบ่งบทบาทหน้าที่ในการทำงาน ใครที่มีพื้นที่ทำนา ก็จะปลูกข้าวอินทรีย์และนำข้าวมาสีที่นี่ โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ซึ่งตอนนี้มีสมาชิกทั้งหมด 105 คน พื้นที่ปลูกข้าวรวมกันราวๆ 2,000 ไร่

 เมื่อมีโรงสีข้าวเป็นของตัวเองเกิดขึ้นในกลุ่ม สมาชิกทุกคนก็เริ่มมีรายได้เพิ่มมากขึ้นกว่าเดิม เช่น ได้แกลบไปทำเป็นปุ๋ยหมัก ได้ใช้ปลายข้าวไปเลี้ยงไก่ในชุมชน เกิดการต่อยอดอาชีพ มีกลุ่มเลี้ยงไก่ กลุ่มทำหัวอาหารสัตว์เพื่อจำหน่าย

โรงสีข้าวของกลุ่มเราจำหน่ายข้าวเหนียว ข้าวหอมมะลิ รำ ปลายข้าว และข้าวหัก บางครั้งก็จะมีลูกค้าจากข้างนอกนำข้าวมาให้เราช่วยสีข้าวเปลือกให้ กลุ่มเราก็คิดเพียงกิโลกรัมละ 3 บาทเท่านั้น และสำหรับสมาชิก ถ้านำข้าวมาขายให้กับทางโรงสีของกลุ่ม ก็จะได้ราคาสูงกว่าไปขายให้ที่โรงสีอื่นราวๆ กิโลกรัมละ 3 – 4 บาท

นอกจากนี้ ทางกลุ่มของเรา ยังนำข้าวหอมมะลิ 105 และข้าวเหนียว กข.6 มาแปรรูปเป็นข้าวฮางงอกบด (ข้าวที่เพาะงอกจากข้าวเปลือกมีไฟเบอร์ วิตามิน แร่ธาตุ ต่างๆ จากเปลือก) สามารถป้องกันโรคมะเร็งในลำไส้ ลดอาการท้องผูก มีวิตามินบีช่วยเผาผลาญพลังงาน ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด มีสารต้านอนุมูลอิสระ ช่วยลดความดันโลหิต โดยขายข้าวฮางงอกบดในราคากิโลกรัมละ 200 บาท

พอสร้างโรงสีข้าวสำเร็จ เราก็อยากจะสร้างงาน สร้างอาชีพให้เกิดขึ้นกับคนในชุมชนต่ออีก ก็มาช่วยกันคิดว่าจะทำอะไรกันดี ซึ่งเรากับเพื่อนๆ สมาชิกชอบกินปลาส้ม แล้วข้าวก็สามารถนำมาใส่กับปลาส้มได้ ไม่ว่าจะเป็นข้าวเหนียวหรือข้าวเจ้า ก็เลยรวมกลุ่มกันผลิตปลาส้มขึ้นมา โดยมีกลุ่มผลิตภัณฑ์แม่สุนีย์เข้ามาช่วยสอนในการทำปลาส้มให้ สอนจนคนในชุมชนทำปลาส้มเป็นและอร่อยด้วย ตอนนี้มีสมาชิกจำนวน 20 คน

กลุ่มเราเลือกใช้ปลาตะเพียน ปลานิล ซึ่งเป็นปลาน้ำจืด ราคาถูกและหาง่าย มาทำเป็นปลาส้ม และยังมีการนำปลาซิว (ปลาตัวเล็กตัวน้อย) มาแปรรูปทำปลาจ่อมเพิ่มเติม เราขายปลาส้มกิโลกรัมละ 140 – 160 บาท ทุกวันนี้สมาชิกในกลุ่มมีรายได้ต่อเดือนเฉลี่ยประมาณคนละ 10,000 บาท

 เรามีความสุขที่ได้เห็นคนในชุมชนของเรามีงานทำ ไม่ต้องไปหางานที่อื่น แต่เราก็ยังอยากเห็นโรงสีข้าวและโรงงานผลิตปลาส้มของกลุ่มพัฒนาต่อให้เป็นโรงงานที่มีมาตรฐานสูงขึ้น แบ่งโซนพื้นที่เป็นสำนักงาน มีห้องผลิตที่ได้มาตรฐาน มีพื้นที่สำหรับวางจำหน่ายสินค้าอย่างเป็นสัดส่วน

เรามีคติเตือนใจที่คอยบอกตัวเองอยู่เสมอว่า กว่าจะมาถึงทุกวันนี้ได้ เราต้องพบกับความล้มเหลวความผิดหวังอยู่บ่อยครั้ง ‘การสู้และอดทน’ เป็นหนทางเดียวเท่านั้น ที่จะทำให้ผ่านอุปสรรคและปัญหาไปได้

เหมือนอย่างทุกวันนี้ ถ้าเราและเพื่อนๆ สมาชิกไม่ร่วมกันสู้ ไม่ร่วมกันทำโรงสีข้าวและแปรรูปปลาส้มขึ้นมาด้วยกัน ก็คงจะไม่มีวันนี้ ที่ทุกคนยิ้มได้”

ติดต่อหนูพิน คานทอง (ประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนบ้านหันเทา)

27 หมู่ 4 บ้านหันเทา ต.ปะโค อ.กุดจับ จ.อุดรธานี
โทร. 080 765 0810